Η Γενετική AI Απειλεί τις Πλατφόρμες Κρατήσεων Online Ταξιδιών

Πώς Χτίστηκε το Μοντέλο των Aggregators

Για πάνω από δύο δεκαετίες, η ψηφιακή οικονομία γέννησε «ενδιάμεσους» που ένωσαν κατακερματισμένη προσφορά με μαζική ζήτηση. Στον τουρισμό, πλατφόρμες όπως οι online travel agencies (OTAs) έγιναν η βασική πύλη αναζήτησης και σύγκρισης, μετατρέποντας την ανακάλυψη (discovery) σε επιχειρηματικό μοντέλο: διαφήμιση, προμήθειες ανά κράτηση, και προβολή χορηγούμενων επιλογών. Μια πρόσφατη ανάλυση στο Harvard Business Review περιγράφει ακριβώς αυτή τη μετάβαση και το γιατί ο έλεγχος της ανακάλυψης «κλειδώνει» έσοδα σε όποιον βρίσκεται στην κορυφή του funnel.

Το ισχυρό χαρτί των aggregators ήταν το scale και τα network effects: όσο περισσότεροι ταξιδιώτες, τόσο περισσότεροι προμηθευτές· και όσο περισσότερη προσφορά, τόσο πιο απαραίτητη η πλατφόρμα. Αυτή η δυναμική αύξησε την επιρροή τους σε όρους συνεργασίας και προμηθειών.

Τι Αλλάζει με τις Μηχανές Αναζήτησης Τεχνητής Νοημοσύνης

Η γενετική AI αλλάζει το πώς οι χρήστες παίρνουν πληροφορία: από λίστες links, σε άμεσες απαντήσεις και διάλογο. Όταν ο χρήστης «λύσει» την απορία του μέσα σε ένα AI περιβάλλον, μειώνεται η ανάγκη να κάνει κλικ προς τρίτες ιστοσελίδες. Αυτό απειλεί το πιο πολύτιμο asset των aggregators: την πρόσβαση στο intent πριν ο χρήστης αποφασίσει.

Η αγορά έχει ήδη δει αντίστοιχο μοτίβο σε άλλους κλάδους. Η Chegg, που στηριζόταν σε traffic από αναζήτηση για να μετατρέψει χρήστες σε συνδρομητές, έχει δημόσια αναφερθεί σε πιέσεις από εργαλεία AI και αλλαγές στην αναζήτηση που κρατούν τον χρήστη «εντός» της πλατφόρμας απαντήσεων.

ΔΕΙΤΕ ΕΔΩ ΟΛΑ ΤΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΤΟΥΡΙΣΜΟ, ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑ ΚΑΙ ΕΣΤΙΑΣΗ

Γιατί ο Τουρισμός είναι το Ιδανικό Πεδίο Εφαρμογής

Στα ταξίδια, το “discovery” είναι μεγάλο μέρος της αξίας: προορισμοί, ημερομηνίες, επιλογές, συνδυασμοί, αλλαγές τελευταίας στιγμής. Παραδοσιακά, οι OTAs αγόραζαν ορατότητα σε μηχανές αναζήτησης για να «πιάσουν» τη ζήτηση νωρίς. Το κόστος αυτού του παιχνιδιού είναι τεράστιο: κλαδικές αναλύσεις δείχνουν ότι μόνο το 2024 οι μεγάλοι παίκτες ξόδεψαν δισεκατομμύρια σε sales & marketing (με την Expedia να αναφέρεται στα 6,8 δισ. δολάρια).

Αν όμως η αναζήτηση μετατοπίζεται σε AI απαντήσεις, μειώνονται τα σημεία επαφής όπου οι OTAs κάνουν upsell/cross-sell (ασφάλειες, αναβαθμίσεις, μεταφορές), άρα αδυνατίζει και η οικονομική λογική του “one-stop shop”.

Από Gen AI Σε Agentic AI: Από το Σχέδιο στην Κράτηση

Το επόμενο κύμα δεν είναι μόνο να προτείνει. Είναι να εκτελεί. Η “agentic AI” περιγράφει συστήματα που μπορούν να αναλάβουν end-to-end εργασίες, να παρακολουθούν αλλαγές και να προσαρμόζουν ενέργειες με λιγότερη ανθρώπινη παρέμβαση—από αναζήτηση μέχρι επανακράτηση όταν αλλάξουν οι συνθήκες. Συμβουλευτικές αναλύσεις (π.χ. McKinsey) εξηγούν πώς οι agents μπορούν να οργανώσουν σύνθετα ταξίδια ως διαδικασία, όχι ως απλή απάντηση.

Παράλληλα, η Google εξελίσσει AI εμπειρίες ταξιδιού μέσα στην ίδια την αναζήτηση, κρατώντας τον χρήστη περισσότερο χρόνο «εντός» αποτελεσμάτων, με πλάνα ταξιδιού και λειτουργίες που σταδιακά πλησιάζουν την κράτηση.

Τι Ζητά η Επαγγελματική Αγορά και Πώς Προσαρμόζονται οι Επιχειρήσεις

Για τους επαγγελματίες του τουρισμού, οι αξίες που μετρούν τώρα είναι: αξιοπιστία πληροφορίας, διαφάνεια τιμών/όρων, ταχύτητα εξυπηρέτησης, και εξατομίκευση με σεβασμό στα δεδομένα. Η ανάγκη μετατοπίζεται από το “να εμφανιστώ πρώτος στο Google” στο “να είμαι ο προτιμώμενος πάροχος δεδομένων και διαθεσιμότητας” για οικοσυστήματα AI.

ΔΕΙΤΕ ΕΔΩ ΟΛΑ ΤΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΤΟΥΡΙΣΜΟ, ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑ ΚΑΙ ΕΣΤΙΑΣΗ

Πρακτικά, αυτό σημαίνει επένδυση σε:

• ισχυρά first-party δεδομένα και loyalty (άμεση σχέση με πελάτη),
• δομημένα δεδομένα, ποιοτικό περιεχόμενο και καθαρούς όρους,
• APIs/συνδέσεις που επιτρέπουν σε AI εργαλεία να αντλούν ενημερωμένη διαθεσιμότητα,
• διαφοροποίηση μέσω εμπειρίας (after-sales, αλλαγές, υποστήριξη), όχι μόνο μέσω τιμής.

Η ουσία: οι πλατφόρμες που θα κερδίσουν δεν θα είναι απλώς όσες έχουν το μεγαλύτερο inventory, αλλά όσες θα γίνουν ο πιο αξιόπιστος “συνεργάτης” των νέων μηχανών ανακάλυψης.