Η ΕΕ Βάζει στο Φορολογικό Στόχαστρο Τσιγάρα, Άτμισμα και Νικοτίνη

Ακριβότερα τσιγάρα, υγρά αναπλήρωσης, θερμαινόμενα προϊόντα καπνού και φακελάκια νικοτίνης μπορεί να φέρει η προτεινόμενη μεταρρύθμιση της φορολογίας καπνού στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Στόχος των Βρυξελλών είναι να περιοριστεί η κατανάλωση μέσω της τιμής, να προστατευθούν περισσότερο οι νέοι και να δημιουργηθούν κοινότεροι κανόνες σε μια αγορά που έχει αλλάξει ριζικά.

Μεγάλη Αύξηση στο Ελάχιστο Όριο

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτείνει την αναθεώρηση της Οδηγίας για τη Φορολογία του Καπνού, η οποία είχε επικαιροποιηθεί τελευταία φορά το 2010. Με βάση την πρόταση, ο ελάχιστος ειδικός φόρος στα τσιγάρα αυξάνεται από €90 σε €215 ανά 1.000 τσιγάρα — διαφορά περίπου 139% — ενώ θα πρέπει να αντιστοιχεί τουλάχιστον στο 63% της σταθμισμένης μέσης λιανικής τιμής.

Αυτό δεν σημαίνει ότι οι τιμές θα αυξηθούν αυτομάτως κατά 139% σε κάθε χώρα. Πολλά κράτη επιβάλλουν ήδη φόρους σημαντικά υψηλότερους από το σημερινό ευρωπαϊκό ελάχιστο. Επιπλέον, το νέο όριο θα προσαρμόζεται εν μέρει στο επίπεδο τιμών κάθε οικονομίας, ώστε να λαμβάνονται υπόψη οι διαφορές αγοραστικής δύναμης μεταξύ των κρατών μελών. Οι σταθερές ελάχιστες επιβαρύνσεις προβλέπεται επίσης να αναπροσαρμόζονται ανά τριετία.

ΔΕΙΤΕ ΕΔΩ ΟΛΑ ΤΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΓΙΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΑ ΚΑΙ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

Στο Φορολογικό Πλαίσιο και τα Νέα Προϊόντα

Η σημαντικότερη αλλαγή αφορά ίσως τα προϊόντα που αναπτύχθηκαν μετά την υιοθέτηση των σημερινών κανόνων. Η πρόταση εισάγει, για πρώτη φορά σε επίπεδο ΕΕ, ελάχιστους φόρους στα υγρά ηλεκτρονικών τσιγάρων, στα θερμαινόμενα προϊόντα καπνού, στα φακελάκια νικοτίνης και σε άλλες μορφές κατανάλωσης νικοτίνης.

Τα προϊόντα αυτά αντιπροσωπεύουν πλέον περίπου το 13% της αξίας της ευρωπαϊκής αγοράς καπνικών προϊόντων. Φορολογούνται ήδη σε αρκετά κράτη, αλλά με διαφορετικές μεθόδους και συντελεστές. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιδιώκει να περιορίσει τις μεγάλες αποκλίσεις και τη μετακίνηση των καταναλωτών προς φθηνότερα υποκατάστατα.

Η Ανησυχία για τους Νέους

Η φορολογική πρωτοβουλία συνδέεται άμεσα με τη δημόσια υγεία. Περίπου το 24% των πολιτών της ΕΕ εξακολουθεί να καπνίζει, ενώ ο ευρωπαϊκός στόχος προβλέπει ποσοστό χρήσης καπνού κάτω από 5% έως το 2040.

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η διάδοση νέων προϊόντων στις μικρότερες ηλικίες. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, το 14,3% των εφήβων 13–15 ετών στην ευρωπαϊκή περιφέρεια χρησιμοποιεί ηλεκτρονικά τσιγάρα, ποσοστό που είναι το υψηλότερο παγκοσμίως. Οι γεύσεις, οι ελκυστικές συσκευασίες και η προώθηση μέσω κοινωνικών δικτύων θεωρούνται βασικοί παράγοντες προσέλκυσης των νέων.

ΔΕΙΤΕ ΕΔΩ ΟΛΑ ΤΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΓΙΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΑ ΚΑΙ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

Έσοδα, Επιχειρήσεις και Παράνομο Εμπόριο

Η Επιτροπή εκτιμά ότι η μεταρρύθμιση μπορεί να δημιουργήσει πρόσθετα φορολογικά έσοδα περίπου €15 δισ. ετησίως και εξοικονομήσεις €6 δισ. στις δαπάνες υγείας. Για τις επιχειρήσεις του κλάδου, όμως, συνεπάγεται αναπροσαρμογή τιμών, συστημάτων συμμόρφωσης και εφοδιαστικών διαδικασιών.

Παράλληλα, η παρακολούθηση των μετακινήσεων προϊόντων σχεδιάζεται να επεκταθεί στον ακατέργαστο καπνό, καθώς το παράνομο εμπόριο εκτιμάται ότι στερεί από την ΕΕ φορολογικά έσοδα €13 δισ. κάθε χρόνο. Η αύξηση των τιμών, πάντως, καθιστά ακόμη σημαντικότερους τους αποτελεσματικούς τελωνειακούς ελέγχους, ώστε η νόμιμη κατανάλωση να μην αντικατασταθεί από παράνομες αγορές.

Η πρόταση δεν αποτελεί ακόμη ισχύον δίκαιο. Χρειάζεται ομόφωνη έγκριση από τα 27 κράτη μέλη στο Συμβούλιο, ενώ το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή έχουν συμβουλευτικό ρόλο. Επομένως, το τελικό ύψος των φόρων και ο χρόνος εφαρμογής τους παραμένουν αντικείμενο διαπραγμάτευσης.